De Nederlandse vertaling van dit artikel moet proefgelezen worden.
Vertaald in het nederlands door Joost Abrahams

14.5. Leidingen

Foto van auteur

Auteur : David Bogert

Gepubliceerd :

Tijd om te lezen :
5 minuten
Difficulty : Level 6

Excerpt :

In de loop der jaren heb ik veel gevallen gehad van falende leidingwerk. En ik heb geleerd om elk leidingwerk te vermijden dat niet voldoet aan de bouwvoorschriften voor drinkwater in huis. Een lek kan gewoon desastreus zijn.
In de loop der jaren heb ik veel gevallen gehad van falende leidingwerk. En ik heb geleerd om elk leidingwerk te vermijden dat niet voldoet aan de bouwvoorschriften voor drinkwater in huis. Een lek kan gewoon desastreus zijn.

Geribbelde slangen

Onlangs had Joey een groot lek in zijn tank van 8.000 liter toen een grote slang open scheurde. Natuurlijk was de wet van Murphy van toepassing en het gebeurde toen Joey weg was op een conventie en er niemand thuis was om het lek te vinden en te stoppen. Duizend liter water kan heel snel veel schade aanrichten. Joey gebruikte dunwandige geribbelde flexibele slangen met een helixversterking (het leek op slangen die in buitenzwembaden worden gebruikt). Deze slang zag er zo uit:

Geribbelde slang Foto
Geribbelde slang Foto

Vermijd dit soort slangen als de pest. Het is beslist niet ontworpen voor sanitair binnenshuis. Deze slang produceert ook iets dat "turbulente stroming" wordt genoemd in plaats van "lamellaire stroming". Dit betekent dat een leiding 50% groter in diameter moet zijn om dezelfde hoeveelheid water bij dezelfde druk te vervoeren als een leiding met gladde boring.

Verschillende populaire potfilters (Fluval FX's voor één) gebruiken een variant van dit type slang. En er zijn veel berichten op sociale media geweest over de Fluval slang die lekken geeft. Als je een potfilter met dergelijke slangen hebt, vervang de slangen dan door drinkwaterleidingen en/of zware, met nylon versterkte industriële slangen.

Als je vastzit aan dergelijke slangen, bevestig dan rechte stukken PVC aan de slangen om te voorkomen dat scherpe bochten de dunne wanden van deze slang belasten en verzwakken. Laat overtollige geribbelde slangen nooit in een lus naar de grond vallen en ga dan omhoog naar het aquarium. Dit is een formule voor één heel groot lek.

Installatie van PVC-buizen
Installatie van PVC-buizen

Merk op dat veel andere potfilters (SunSun en Eheim) een helder groen getinte dikwandige vinylslang gebruiken. Deze slang lekt niet, maar knikt gemakkelijk, waardoor de stroom tot een druppeltje kan worden afgesloten.

Potfilters werken niet met stijve leidingen. Dus nylon versterkte slangen van industriële sterkte zijn het beste materiaal voor potfilters. Flexibel PVC slang is een andere optie.

Installatie van PVC-buizen
Installatie van PVC-buizen

Fittingen met weerhaken

Sommige opstellingen gebruiken iets dat "fittingen met weerhaken" wordt genoemd. Dit soort hulpstukken moeten in de aquariumhobby vermeden worden.

Afbeelding van een fitting met weerhaken
Afbeelding van een fitting met weerhaken

Flexibele plastic buizen van verschillende configuraties worden over de weerhaak gedrukt. Dit is een gebruikelijke montage op de goedkopere aquariumpompen. De slang is afhankelijk van de flexibele slang om een goede afdichting te behouden.

Het probleem hier is dat ALLE flexibele kunststoffen iets ondergaan dat bekend staat als "kruip". Door kruip gaat deze afdichting na verloop van tijd lekken. Als je een systeem hebt met dit type geribde afdichting, voeg dan een metalen slangklem toe aan elke fitting rond de slang. Dit voorkomt dat de afdichting gaat lekken.

Goed uitgevoerde aquariumleidingen
Goed uitgevoerde aquariumleidingen

Lijmen van hard PVC-sanitair

Ik fit alleen biologen en mijn continue water verversings systemen met schema 40 PVC. Ik prime (heldere primer) en schuur alle verbindingen aan beide zijden om een verbinding te verzekeren die nooit zal falen. PVC heeft een film erop. De film is een verbinding die een "weekmaker" wordt genoemd. Dit is als een zeer zware olie die zeer moeilijk schoon te maken is. Deze zware olie verstoort de hechting van de lijm. Het is dus belangrijk om het PVC voor montage te primen en op te ruwen.

Breng een primer aan op beide oppervlakken van het te verlijmen PVC. Neem vervolgens schuurpapier of een staalborstel en schuur het oppervlak dat zojuist is verzacht door de primer lichtjes op. Breng de PVC-lijm aan en forceer vervolgens de twee stukken samen met aanzienlijke kracht en een draaiende beweging. De zal verzekeren een lekvrije, failsafe verbinding.

Het is ook van vitaal belang om alleen PVC lijm voor PVC te gebruiken. Het gebruik van zoiets als een siliconenlijm met PVC-leidingen garandeert lekkages.

Vermijd stukken PVC die zo gemonteerd zijn dat de fittingen aan beide zijden tegen elkaar aanliggen. PVC-fittingen hebben een kleine hoek waardoor ze echt goed passen. Als de fittingen tegen elkaar aanliggen, zal de pasvorm niet strak zijn en kan er gemakkelijk een lek ontstaan. Fittingen die tegen elkaar aan liggen, zien er misschien goed uit, maar voor een geoefend oog zijn ze een teken van een amateur.

Merk op dat er een flexibele PVC buis is die is goedgekeurd voor sommige toepassingen in huis. Het is geprimed en op zijn plaats gelijmd, net als een stijve PVC buis. Het is meestal versterkt met spiraalvormige staaldraad. Dit is een uitstekend materiaal.

Flexibele opstelling van PVC-buizen
Flexibele opstelling van PVC-buizen

Maatvoering van leidingen

Leidingen moeten worden ontworpen met de volgende afmetingen:

Flow Rates Based on Pipe Size PVC sch 40Gravity drain only (no pressure added) gphAverage pressure (40-100PSI) gphMaximum pressurized flow gph
1/2″2008401260
3/4″40014102160
1″60022203510
1.25″100037505940
1.5″140048307560
2″2200765012000
2.5″32001140017550
Chart for sizing piping in an aquarium
StroomrichtingHorizontaalHorizontaalVerticaalVerticaal
PVC Ø mm*liter/minuutliter/uurliter/minuutliter/uur
1253009540
2013780211260
25231380372222
32362160593540
40533180855100
509456401519064
*Uitwendige diameter
Doorstroomcapaciteiten PVC leidingen
Source: https://discuszolder.nl/doorstroom-capaciteiten-pvc-leidingen/

Let op: ik ben meestal erg gul in het dimensioneren van mijn buizen, omdat ik de doorstroming niet wil beperken en omdat PVC-buizen goedkoop zijn. Merk ook op dat de meeste aquariumpompen geen hogedrukpompen zijn. Het is dus verstandig om de maatvoering van de "zwaartekrachtafvoer" in alle aquariumleidingen te gebruiken.

Merk op dat als men de leidingmaat "Gemiddelde druk" gebruikt in een bioloog leiding, men voorzichtig moet zijn met de manier waarop de leidingen worden samengesteld. Elke elleboog van negentig graden voegt een voet toe aan het "headheight" dat de pomp ziet. Men kan het doen in twee bochten van vijfenveertig graden met een afstand van ten minste zes pijpdiameters tussen de twee bochten. Of men kan gewoon groter buismaat gebruiken. Of men kan flexibele PVC buis gebruiken.

En ik ben heel vrij met koppelingen in mijn ontwerpen. Als je een opstelling moet afbreken of aanpassen, is het laatste wat je moet doen de buis zagen. Veel afsluiters zijn ook een goed idee. Slip koppelingen met meerdere diameters maken het mogelijk om lengtes aan te passen en zijn ook erg handig.